Ο υπουργός κύριος Τσάρας δηλώνει «ανοιχτός στον διάλογο». Τα λόγια πέφτουν βαριά, αλλά κούφια, πάνω σε μια γη που στεγνώνει εδώ και χρόνια από υποσχέσεις. Γιατί ο διάλογος, όταν τα προβλήματα λιμνάζουν δεκαετίες, δεν είναι λύση. Είναι καθυστέρηση. Και στην καθυστέρηση ο αγρότης δεν επιβιώνει· λυγίζει.
Τα προβλήματα του πρωτογενούς τομέα δεν γεννήθηκαν φέτος, ούτε πέρσι. Είναι πληγές παλιές: κόστος παραγωγής που πνίγει, καύσιμα που καίνε διπλά, επιδοτήσεις που χάνονται στους διαδρόμους, τιμές εξευτελιστικές στο χωράφι και χρυσές στο ράφι. Αυτά έπρεπε να έχουν λυθεί εδώ και χρόνια. Όχι να συζητιούνται ξανά και ξανά σαν να ανακαλύπτουμε κάθε χειμώνα την ίδια φωτιά.
Και ενώ η ύπαιθρος στενάζει, τα χρήματα ρέουν αλλού. Χάνονται στον λαβύρινθο του ΟΠΕΚΕΠΕ, σε καθυστερήσεις, σε σκιές, σε μηχανισμούς που ξέρουν να διαχειρίζονται φακέλους, αλλά όχι να σώζουν καλλιέργειες. Ο αγρότης δεν ζητά θαύματα. Ζητά αυτά που δικαιούται. Στην ώρα τους. Καθαρά. Δίκαια.
Ο υπουργός μίλησε για «καλή πίστη» και «διάθεση επίλυσης». Μα η καλή πίστη δεν αποδεικνύεται με βιντεοσκοπημένα μηνύματα, ούτε με γενικές διακηρύξεις από βήματα συνεδριάσεων. Αποδεικνύεται με πράξεις: με πληρωμές στην ώρα τους, με πραγματική μείωση του κόστους, με ουσιαστική προστασία της παραγωγής. Όλα τα άλλα είναι λόγια του αέρα.
Ο διάλογος, όπως στήνεται σήμερα, μοιάζει περισσότερο με κοροϊδία παρά με σωτηρία. Διότι όταν ο αγρότης βγαίνει στον δρόμο δεν το κάνει από ιδεολογία. Το κάνει γιατί δεν μπορεί πια να ζήσει. Και όταν του απαντούν με «συντεταγμένο διάλογο», χωρίς άμεσες λύσεις, του ζητούν στην ουσία να περιμένει κι άλλο — ενώ το χωράφι δεν περιμένει, το ζώο δεν περιμένει, το χρέος δεν περιμένει.
Η γεωργία δεν αντέχει άλλες εκθέσεις ιδεών. Δεν σώζεται με φράσεις για «καινοτομία», «εξωστρέφεια» και «ευρωπαϊκούς πόρους», όταν στην πράξη ο παραγωγός βλέπει μόνο αδιέξοδα. Ο πρωτογενής τομέας θέλει στήριξη χειροπιαστή, όχι σχέδια επί χάρτου.
Ας ειπωθεί καθαρά:
Τα προβλήματα των αγροτών δεν χρειάζονται άλλον διάλογο για να διαγνωστούν. Είναι γνωστά. Χρόνια. Αυτό που λείπει δεν είναι η συζήτηση. Είναι η απόφαση. Και όσο αυτή αναβάλλεται, τόσο τα μπλόκα θα δυναμώνουν, και η ύπαιθρος θα φτωχαίνει.
Η γη θυμάται. Και ο αγρότης επίσης. Δεν ξεχνά εύκολα ποιοι μιλάνε και ποιοι πράττουν. Και η ώρα της κρίσης, είτε στα χωράφια είτε στην κάλπη, δεν αργεί ποτέ.